قلذ ( qalaz ) ا . ع . كرمكى شپش مانند كه بچارپايان در آويزد و تا آخر حيات از آنها مفارقت نكند . قلذة ( qalezat ) ص . ع . بهمة قلذة : ستور ريزهء بسيار قلذ . قلذم ( qalzam ) ا . ع . فرج فراخ بسيار آب . قلز ( qalz ) ا . ع . مرد سبك سست و ضعيف . و نوعى از خوردن شراب . قلز ( qalz ) م . ع . قلزه اقداحا قلزا ( از باب نصر و ضرب ) : خورانيد او را كاسه‌ها . و قلز الجراد : سپوخت ملخ دم را به زمين تا تخم نهد . و نيز قلز : زدن . و تير انداختن . و شادمانى نمودن . و برجهيدن . و لنگيدن . و بچوبدستى بر زمين نشان كردن . قلز ( qellez ) و ( qolloz ) ا . ع . مس نيك سخت كه آهن در وى كار نكند . و مرد سخت و توانا . قلزم ( qelzem ) ا . ع . فرومايهء ناكس . قلزم ( qolzom ) ا . ع . نام شمشيرى . و نام شهرى ميان مصر و مكه نزديك كوه طور . و بحر القلزم : دريائى كه بر كنار اين شهر واقع شده و يا اين دريا را بدان‌جهت قلزم گويند كه فرو مىبرد هر كه وى را سوار شود . قلزم ( qolzom ) ا . پ . درياى قلزم : درياى احمر . و قلزم پنج شاخ : كف دست و انگشتان مردم سخى و صاحب همت . و قلزم نگون : آسمان . قلزمة ( qalzamat ) م . ع . قلزمه قلزمة : بلعيد و از حلق فرو برد آب را . و قلزم فلان : ملالت كرد فلان . و قلزم زيد : بانگ كرد زيد . قلس ( qals ) ا . ع . رسن ستبر كشتى از ليف و يا برگ خرما و جز آن . و سرود نيكو . ج : قلوس . قلس ( qals ) م . ع . قلس قلسا ( از باب ضرب ) : خارج شد از شكم او طعام و يا شراب خواه آن را بيرون ريزد و يا دو مرتبه به شكم برگرداند . و قلس فلان : سرود فلان سرودنى نيكو . و رقصيد فلان با سرود . فلال سرودنى نيكو . و رقصيد فلان با سرود . و قلس الكاس : بيرون ريخت شراب از جام از پرى . و قلس البحر بالماء : بكرانه بيرون انداخت دريا آب را از پرى . و قلس فلان : بسيار خورد فلان شراب را . و قلست النفس : شوريد دل . قلس ( qals ) و ( qalas ) ا . ع . آنچه از طعام از گلو برآيد به دهان بيك دفعه خواه آن را بيرون ريزد و يا دو مرتبه فرو برد و اين را قئ نگويند مگر دو دفعه عود كند . قلساة ( qals t ) م . ع . قلسيته قلساة : پوشانيدم آن را قلنسوة . قلص ( qalas ) م . ع . قلصت نفسه قلصا ( از باب سمع ) : شوريد دل او قلص ( qolos ) ع . ج . قلوص . قلصات ( qalas t ) ع . ج . قلصة ( qalasat ) . قلصة ( qalasat ) ا . ع . آب گرد آمدهء در چاه و بلند شده . ج : قلصات . قلط ( qalt ) م . ع . قلط قلطا ( از باب نصر ) : زشت روى گرديد . قلط ( qalt ) و ( qelat ) ا . ع . زشت روئى . قلط ( qalat ) ا . ع . پرى زادگان و اولاد شيطان . قلطبان ( qaltab n ) ا . ع . - مأخوذ از فارسى - مرد بىرشك و آنكه در حق زن خود غيرت ندارد و مرد زن جلب . قلطفة ( qaltafat ) ا . ع . سبكى و كوچكى اندام . قلطى ( qalatiyy ) ا . ع . كوتاه بالاى از مردم و گربه و سگ . و مرد پليد سركش . قلع ( qal ' ) ا . ع . توشه دان شبان كه در آن آلات و اسباب خود دارد . ج : قلوع و اقلع و قلاع و قلعة ( qela'at ) . المثل : شحمتى فى قلعى يعنى زاد من در خريطهء من است ، اين مثل را در چيزى آرند كه مملوك شخص باشد و در اختيار وى بود و هر چه خواهد در آن تصرف كند . و نيز قلع : تبر كوچكى مربنايان و رازان را . و آنچه پيشكى در بيت - المال در آيد بىوزن و انتقاد تا وقت ادا . قلع ( qal ' ) م . ع . قلعه قلعا ( از باب فتح ) : از بيخ بركند آن را و يا از جايش برگردانيد . و قلع الوالى فلانا : معزول كرد والى فلان را ، فقلع هو ( مجهولا ) : پس معزول گرديد . قلع ( qal ' ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - از بيخ بركندگى و قطع و استيصال و انتزاع . و پايمالى . و سرنگونى . و ويرانى و تباهى . و واژگونى . و از جاى بدر كردگى . و اخراج . و عزل و معزولى . و جسمى كانى كه قلعى و ارزيز نيز گويند . قلع ( qal ' ) و ( qel ' ) و ( qala ' ) ا . ع . وقت فرونشستن و بازايستادن تب . يق : تركته فى قلع من حماه . و كانى كه رصاص نيكو را بدان منسوب كنند . و قلع ( qel ' ) و قلع ( qala ' ) در هر دو معنى نيز گويند . قلع ( qel ' ) ا . ع . بادبان كشتى . ج : قلوع و قلاع و قلعة ( qela'at ) . و جامهء سينه پوش كه مردان پوشند . ج : قلعة ( qela'at ) . قلع ( qel ' ) ص . ع . آنكه بر زين نتواند نشستن . و كند خاطر كه سخن فهم نكند . و سست پاى در كشتى . قلع ( qol ' ) ا . ع . مرد تواناى در رفتار . قلع ( qolo ' ) ع . ج . قلوع ( qalu ' ) . قلع ( qol ' ) و ( qala ' ) و ( qale ' ) ص . ع .